| ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ | ΣΥΝΔΕΣΜΟΙ | ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ |




Mνήμη καθηγητή Γιάννη Ματσάκη

Δημοσίευση: 21-02-2011 - Στήλη: ΑΠΟ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ - Φύλλο:170


Την Πέμπτη 2 Σεπτεμβρίου 2010 έφυγε από τη ζωή ο ομότιμος καθηγητής Γιάννης Ματσάκης. Την εξόδιο ακολουθία παρακολούθησαν συνάδελφοι και συνεργάτες του, πολλοί μαθητές του καθώς και εκπρόσωποι επιστημονικών-περιβαλλοντικών οργανώσεων. Τον επικήδειο λόγο, εκ μέρους του Βιολογικού Τμήματος, εκφώνησε η κοντινότερη συνεργάτιδά του, λέκτορας κ. Ρόζα Πολυμένη.

«Εκπροσωπώντας το Βιολογικό Τμήμα του Πανεπιστημίου Αθηνών θα ήθελα να απευθύνω λίγα λόγια για το καλό κατευόδιο. Ήταν άνοιξη του 1973 όταν το Εργαστήριο Ζωολογίας απέκτησε έναν καινούργιο καθηγητή. Τον Καθηγητή Γιάννη Ματσάκη. Έλληνας από την Αίγυπτο, γεννημένος το 1921, σπούδασε βιολογία στη Γαλλία και μαθήτευσε κοντά στον σπουδαίο καθηγητή και ακαδημαϊκό Α. Vandel. Εμπνεόμενος από αυτόν, επέλεξε τη σταδιοδρομία του ερευνητή πάνω στους ζώντες και εξελισσόμενους οργανισμούς και υπήρξε ένας από τους λαμπρότερους μαθητές του. Ο Καθηγητής Γιάννης Ματσάκης εργάστηκε ως ερευνητής στο CNRS καθώς και ως αποσπασμένος ερευνητής στο εργαστήριο του Vandel. Ίδρυσε, μαζί με συναδέλφους του, τον Ελληνογαλλικό Σύνδεσμο Βιολογικών Ερευνών στην Τουλούζη και στην Αθήνα. Το 1967 ίδρυσε και απετέλεσε την ψυχή του περιοδικού Biologia Gallo-Hellenica, που απεδείχθη σημαντικό για πολλούς από εμάς προσφέροντας το βήμα για να δημοσιεύσουμε τα αποτελέσματα των ερευνών μας. Οραματίστηκε και οργάνωσε τα Συνέδρια Οικολογίας και Βιογεωγραφίας της Ελλάδας και των γειτονικών περιοχών, τα οποία συνεχίζουν να οργανώνονται με επιτυχία μέχρι σήμερα. Από πολύ νωρίς είχε ιδρύσει και οργανώσει επίσης τον Βιολογικό Σταθμό της Κεραμούς στην Εύβοια, σημείο ιστορικών συναντήσεων και αλησμόνητων ασκήσεων υπαίθρου. Είναι πάρα πολλές ακόμη οι δραστηριότητες και έντονη η ανάμειξη του Καθηγητή Γιάννη Ματσάκη στα βιολογικά πράγματα της Ελλάδας και όχι μόνον. Θα χρειαζόταν πάρα πολύς χρόνος για να αναφερθούν όλα αυτά. Δεν μπορώ όμως να παραλείψω κάτι εντελώς ξεχωριστό: την τετραετή υπηρεσία του Καθηγητή στο στρατό και τη συμμετοχή του σε επιτυχή αποστολή στην κατεχόμενη Κρήτη, για την οποία του απενεμήθη ο Πολεμικός Σταυρός. Αυτό το τελευταίο μας έκανε να νιώθουμε πολύ περήφανοι για τον καθηγητή μας.

Ο Καθηγητής Γιάννης Ματσάκης ήταν αλλιώτικος. Ένας εντελώς αλλιώτικος Καθηγητής Πανεπιστημίου απ΄ ότι γνωρίζαμε μέχρι τη στιγμή που τον συναντήσαμε. Σκεφτόταν διαφορετικά, μιλούσε διαφορετικά, έγραφε διαφορετικά, έκανε χιούμορ διαφορετικά, χιούμορ αναπάντεχο, οξύ, χαριτωμένο. Με δυο λόγια, προσέγγιζε τα πράγματα διαφορετικά.

Ό ίδιος έγραψε κάποτε αναλύοντας το ερευνητικό και εκπαιδευτικό του έργο: "Θεώρησα υποχρέωσή μου να εμφυσήσω ένα πνεύμα διαφορετικό από εκείνο που επικρατούσε, και προσπάθησα να εισαγάγω ορισμένες καινοτομίες και τροποποιήσεις, ξεκινώντας από την αρχή πως κύριο καθήκον μου ήταν η χορήγηση των βασικών γνώσεων με τέτοιο τρόπο ώστε να γίνει κατανοητή η πολυπλοκότητα των βιολογικών διεργασιών, σχέσεων και δομών από τη μια, η ύπαρξη μιας γενικής συγκρότησης και αυτορρύθμισης από την άλλη, και γενικότερα πως ο κεντρικός στόχος στην πανεπιστημιακή διδασκαλία θα έπρεπε να ήταν, κατά το δυνατόν, μία ευρύτερη κριτική θεώρηση του αντικειμένου και ένας βαθύτερος προβληματισμός".

Όσοι έχουμε παρακολουθήσει μαθήματά του ξέρουμε τι σημαίνουν όλα αυτά. Συνέδεε το οποιοδήποτε επιμέρους αντικείμενο με δεκάδες συνιστώσες δείχνοντας τη σημασία της σφαιρικής θεώρησης. Έγραφε και σχεδίαζε και με τα δύο χέρια στον πίνακα γεμίζοντάς τον με έναν απίστευτα δημιουργικό και σύνθετο τρόπο μαγεύοντας και μπολιάζοντας τα παιδιά, τουλάχιστον εκείνα που διέθεταν ανοιχτό μυαλό και μπορούσαν να τον παρακολουθήσουν. Ευτύχησε να ακούει τους μαθητές του να τον φωνάζουν Δάσκαλο, τίτλος που κερδίζεται δύσκολα στην πανεπιστημιακή κοινότητα.

Ο Καθηγητής Γιάννης Ματσάκης εισήγαγε, πρώτος αυτός, στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και ίσως συνολικά στο ελληνικό βιολογικό γίγνεσθαι, τη σφαιρική αντιμετώπιση της Οικολογίας με βασικό στοιχείο την έρευνα πεδίου. Αξέχαστες, ανεπανάληπτες, από κάθε άποψη, ασκήσεις υπαίθρου οργανώθηκαν σε όλη την Ελλάδα, γοητεύοντας τα παιδιά που πολλά από αυτά συνεχίζουν και σήμερα να λειτουργούν στο ίδιο πνεύμα. Κάτω από το ίδιο πρίσμα μελέτησε ο ίδιος την Οικολογία και τη Βιογεωγραφία της Ελλάδας και δούλεψε πολύ συστηματικά για την προώθηση της συστηματικής και βιογεωγραφίας της αγαπημένης του ομάδας, των Ισοπόδων. Όλα αυτά που εκείνος αγάπησε και υπηρέτησε πιστά είχε το χάρισμα να μας κάνει να τα αγαπήσουμε και μείς και είναι αυτά για τα οποία θα τον κρατήσουμε πάντα ζωντανό στη μνήμη μας.

Σας αποχαιρετούμε, καλέ μας Καθηγητή και Δάσκαλε. Το πνεύμα σας θα βρίσκεται, όπως όλα αυτά τα χρόνια, πάνω μας, γύρω μας, μέσα μας».




 
ΚΑΝΕ ΤΟ ΣΧΟΛΙΟ ΣΟΥ!
Ονοματεπώνυμο:
Email:
Ιστοσελίδα:
Σχόλιο:
Κωδικός [όπως εμφανίζεται - Νέα εικόνα]:
Επιλογή για νέα εικόνα
 



Οδηγός για τους πρωτοετείς φοιτητές του Πανεπιστημίου Aθηνών

Έντυπη μορφή - PDF FORMAT


Το σκίτσο του φύλλου 197
Γίνε Εθελοντής!