| ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ | ΣΥΝΔΕΣΜΟΙ | ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ |




Η σοβαρότητα της πανεπιστημιακής παιδείας διακυβεύεται από τη διάσπαση της Σχολής ΝΟΠΕ

Δημοσίευση: 30-04-2013 - Στήλη: ΑΠΟΨΕΙΣ - Φύλλο:195


Αντί αυτής της δημιουργικής συνύπαρξης η νομική μεταβάλλεται σε ένα στεγνά τεχνοκρατικό επαγγελματικό αντικείμενο.

 

Του Πασχάλη Μ. Κιτρομηλίδη, Καθηγητή Πολιτικής Επιστήμης

 

Οι καθολικές αντιδράσεις στο σχέδιο «Αθηνά» για την αναδιάταξη του πανεπιστημιακού ιστού της χώρας, αν και συχνά σπασμωδικές και ατεκμηρίωτες, δεν είναι αδικαιολόγητες. Μια συνολική εκτίμηση δεν αφήνει αμφιβολία ότι το σχέδιο, όπως προτάθηκε χωρίς σοβαρή προηγούμενη αξιολόγηση των υφισταμένων πανεπιστημιακών θεσμών, δημιουργεί περισσότερα προβλήματα απ’ όσα επιλύει. Θα μπορούσε μάλιστα να λεχθεί, χωρίς κίνδυνο σοβαρής υπερβολής, ότι το σχέδιο δεν υπήρξε αρκούντως τολμηρό εκεί που έπρεπε να το πράξει, ενώ αντιθέτως προτείνει αναιτιολόγητες αλλαγές που θίγουν τη λειτουργία δοκιμασμένων και σοβαρών πανεπιστημιακών θεσμών χωρίς συγκεκριμένη εκπαιδευτική και επιστημονική θεμελίωση.


Μια τέτοια περίπτωση είναι η προτεινόμενη διάσπαση της Σχολής Νομικών Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Αθηνών, την οποία απέρριψε ήδη με σχετική απόφαση η Σύγκλητος του Πανεπιστημίου Αθηνών και τα δύο από τα τρία τμήματα της Σχολής. Γιατί λοιπόν θα πρέπει να παραμείνει ως έχει η Σχολή ΝΟΠΕ του Πανεπιστημίου Αθηνών; Η απάντηση είναι απλή και προφανής: επειδή στα τριάντα χρόνια της λειτουργίας της η Σχολή απέδειξε ότι συνιστά έναν από τους σοβαρότερους θεσμούς του Πανεπιστημίου Αθηνών, ένα λυσιτελές πρότυπο πανεπιστημιακής εκπαίδευσης, που θεραπεύει τη διεπιστημονικότητα και το οποίο μιμήθηκαν και άλλα Πανεπιστήμια της χώρας.

Η ΝΟΠΕ υπήρξε η φυσιολογική μετεξέλιξη της παλαιάς γεραράς Νομικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών, στους κόλπους της οποίας συνυπήρχε η νομική επιστήμη με τις κοινωνικές επιστήμες, οικονομική επιστήμη, κοινωνιολογία και πολιτική επιστήμη. Η δημιουργία της ΝΟΠΕ αναβάθμισε την οικονομική και πολιτική επιστήμη σε αυτοτελή αντικείμενα πανεπιστημιακής εκπαίδευσης χωρίς να διασπά τους ιστορικούς δεσμούς τους με τη νομική επιστήμη, μεταφυτεύοντας στην Ελλάδα ένα δοκιμασμένο πρότυπο πανεπιστημιακής παιδείας που διακρίνει την ηπειρωτική Ευρώπη, το οποίο είχε καθιερωθεί, επιτυχώς κατά τη γνώμη μου, στη Γαλλία. Η συνύπαρξη των τριών τμημάτων με τα επί μέρους ειδικά αντικείμενα στη ΝΟΠΕ δεν υπενθύμιζε απλώς ένα σημαντικό πρότυπο το οποίο ανακαλεί την ιστορία της Ευρώπης. Προέβαλλε πλέον ουσιαστικά τη διεπιστημονικότητα ως εκπαιδευτική φιλοσοφία και ζητούμενο και υπενθύμιζε στις επί μέρους επιστημονικές πειθαρχίες την ανάγκη του διαλόγου και της επιστημονικής αυτογνωσίας από την παρακολούθηση της επιστημονικής λογικής των συναφών κλάδων του επιστητού. Αυτό που θα ήταν επιβεβλημένο να συμβεί στη ΝΟΠΕ, αν πραγματικό ζητούμενο ήταν η επιστημονική ουσία και η καλύτερη εκπαίδευση των φοιτητών μας, θα ήταν η οργανικότερη λειτουργία του προγράμματος σπουδών με κοινά μαθήματα, σε προπτυχιακό και μεταπτυχιακό επίπεδο, και η θεσμοθετημένη ανοιχτή πρόσβαση των φοιτητών στα μαθήματα των άλλων Τμημάτων για τη συμπλήρωση των διδακτικών μονάδων που απαιτεί το πτυχίο. Αυτό θα εμπλούτιζε την παιδεία, ιδίως των νομικών, και θα καθιέρωνε τον διεπιστημονικό διάλογο στην πράξη ως στοιχείο της πανεπιστημιακής εκπαίδευσης.

Στη ΝΟΠΕ όπως λειτούργησε έως τώρα είχαμε επιτύχει, χωρίς μεγαλαυχίες και επιστημονικούς μεγαλοϊδεατισμούς, τη δημιουργία μιας σοβαρής σχολής κοινωνικών επιστημών, της οποίας η συνεκτικότερη λειτουργία θα εμπεριέχει τη δυναμική όχι μόνο μιας πιο ουσιαστικής πανεπιστημιακής παιδείας για τους φοιτητές μας αλλά και της ανάπτυξης και του εκσυγχρονισμού ενός ολόκληρου φάσματος επιστημονικών πειθαρχιών διά του διεπιστημονικού διαλόγου και συγχρόνως διά της περιφρούρησης των υψηλού επιπέδου επαγγελματικών κριτηρίων που επιβάλλει η υγιής άμιλλα μεταξύ Τμημάτων των στελεχών.

Τι επιτυγχάνεται με την προκείμενη διάσπαση της Σχολής ΝΟΠΕ; Απομονώνεται η νομική επιστήμη και παιδεία από τη φυσική επιστημονική της ενδοχώρα που είναι οι επιστήμες της οικονομίας, της πολιτικής και της κοινωνίας, όπου άλλωστε δοκιμάζεται το δίκαιο στην πράξη. Αντί αυτής της δημιουργικής συνύπαρξης η νομική μεταβάλλεται σε ένα στεγνά τεχνοκρατικό επαγγελματικό αντικείμενο. Αντιστρόφως αποκόπτονται η οικονομική και η πολιτική επιστήμη από τις ιστορικές τους ρίζες στην ελληνική και ευρωπαϊκή πανεπιστημιακή παιδεία και από τα σοβαρά επαγγελματικά και κανονιστικά πρότυπα που προσφέρει η συνύπαρξη με την παλαιότερα συγκροτημένη νομική επιστήμη. Στερούνται απ’ όλους οι δυνατότητες των διεπιστημονικών προσεγγίσεων, του διαλόγου στην εκπαιδευτική πράξη και της κριτικής ενδοσκόπησης που παροτρύνεται από τη συνύπαρξη με συναφή, καθιερωμένα και ζωντανά επιστημονικά αντικείμενα. Οι δυνατότητες αυτές τη στιγμή αυτή υπάρχουν στην ενιαία ΝΟΠΕ και θα μπορούσαν και θα όφειλαν να ενθαρρυνθούν και να αναπτυχθούν ώστε να προσφέρουν πρότυπα στην υπόλοιπη ελληνική πανεπιστημιακή εκπαίδευση. Γιατί πρέπει να θυσιάσουμε αυτά τα κεκτημένα και προοπτικές, εγκλωβίζοντας τη νομική επιστήμη και παιδεία σε ένα στείρο απομονωτισμό και εξωθώντας τους άλλους δύο κλάδους που συνθέτουν τη σημερινή ταυτότητα της ΝΟΠΕ σε αμφίβολης έκβασης πειραματισμούς, οι οποίοι τελικά θα αποβούν εις βάρος της πανεπιστημιακής παιδείας και των φοιτητών υπό τις δυσμενείς μάλιστα συγκυρίες της κρίσης που ταλανίζει σήμερα τη χώρα;




 
ΚΑΝΕ ΤΟ ΣΧΟΛΙΟ ΣΟΥ!
Ονοματεπώνυμο:
Email:
Ιστοσελίδα:
Σχόλιο:
Κωδικός [όπως εμφανίζεται - Νέα εικόνα]:
Επιλογή για νέα εικόνα
 



Οδηγός για τους πρωτοετείς φοιτητές του Πανεπιστημίου Aθηνών

Έντυπη μορφή - PDF FORMAT


Το σκίτσο του φύλλου 197
Γίνε Εθελοντής!