| ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ | ΣΥΝΔΕΣΜΟΙ | ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ |




Νόμος-πλαίσιο: η λογική και ο λόγος

Του Γιώργη Γιατρομανωλάκη

Δημοσίευση: 12-10-2011 - Στήλη: ΑΠΟΨΕΙΣ - Φύλλο:178




Δεν πρόκειται, για έναν αυστηρό, έστω, Κανονισμό της Παιδείας με δόκιμο λόγο και στοχασμό, αλλά για ένα γραφειοκρατικό κατασκεύασμα, συνταγμένο σε απεχθή γλώσσα, γνωστής κομματικής τάξεως και νοοτροπίας, που φλυαρεί ασύστολα για πράγματα ασήμαντα και «ξεπετά» ασυλλόγιστα τα σοβαρά.

 

ANAΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ AΠO «TO BHMA» THΣ 18/09/2011

 

Για τον νέο νόμο-πλαίσιο της Ανώτατης Εκπαίδευσης έχουν γραφεί πάρα πολλά. Και υπέρ και κατά. Χωρίς αμφιβολία, ο νόμος περιέχει θετικές διατάξεις για το άσυλο, λ.χ., τους «αιώνιους», τη διάρκεια των εξαμήνων, τον θεσμό του Προγράμματος Σπουδών, τον περιορισμό της συμμετοχής των φοιτητών στη διοίκηση κ.ά. Αλλά ενώ φαίνεται να θεραπεύει με το ένα χέρι, πληγώνει και μάλιστα πάρα πολύ με το άλλο.

 

Η (ακατανόητη) κατάργηση των Τμημάτων (άρα και των ευέλικτωνΤομέων) και ο θεσμός του Συμβουλίου – με ό,τι αυτό συνεπάγεται– και την ουσία και την ποιότητα των σπουδών αλλοιώνουν και την αυτοτέλεια και την αυτοδιοίκηση υπονομεύουν. Τα προβλήματα θα φανούν όταν και εφόσον εφαρμοστεί αυτός ο νόμος που επαινέθηκε όχι τόσο επειδή λύνει τα προβλήματα των Ανωτάτων Ιδρυμάτων, αλλά επειδή προκάλεσε πρόσκαιρη κοινοβουλευτική συναίνεση...

 

δεν ασχολείται με τα θετικά ή τα αρνητικά του νόμου. Ασχολείται – επί τροχάδην – με αυτό καθεαυτό το κείμενο, με τον λόγον του, τη γραμματική και το συντακτικό του, με την ελληνομάθεια των συντακτών του, άρα και με τη φιλοσοφία τους. Προφανώς ένας νόμος δεν είναι κείμενο λογοτεχνικό, αλλά ακριβώς γι’ αυτό ένας νόμος που, υποτίθεται, ρυθμίζει την Παιδεία και μάλιστα την Ανώτατη, οφείλει να συντάσσεται τουλάχιστον σε στοιχειωδώς ορθά ελληνικά. Αποδεικνύεται όμως πως, καθώς ο νόμος βρίθει από βαρβαρισμούς, σολοικισμούς, ακυρολογίες, πομπώδεις και ακατανόητες εκφράσεις κ.λπ., οι συντάκτες του απλώς ήθελαν να ξεμπερδέψουν μαζί του χωρίς καν να σκεφθούν τι λένε και πώς το λένε! Δεν πρόκειται, συνεπώς, για έναν αυστηρό, έστω, Κανονισμό της Παιδείας με δόκιμο λόγο και στοχασμό, αλλά για ένα γραφειοκρατικό κατασκεύασμα, συνταγμένο σε απεχθή γλώσσα, γνωστής κομματικής τάξεως και νοοτροπίας, που φλυαρεί ασύστολα για πράγματα ασήμαντα και «ξεπετά» ασυλλόγιστα τα σοβαρά.

 

Προφανώς δεν έχει νόημα να μετρήσουμε πόσες φορές το «έχει υποβάλει» γράφεται με δύο λάμδα, και το «μεταβάλλεται» με ένα, ούτε να σημειώσουμε τις αλλεπάλληλες γενικούρες, τη «λήψη απόφασης», το «πλαίσιο», το «πεδίο» κ.λπ. Αξίζει όμως να διατρέξουμε το 4ο Αρθρο του για να δούμε πώς οι συντάκτες αντιλαμβάνονται και πώς περιγράφουν ένα ζήτημα σοβαρότατο, την αποστολή των Α.Ε.Ι. και Τ.Ε.Ι. Διαβάζουμε λοιπόν ότι τα Α.Ε.Ι. έχουν αποστολή να «παράγουν και να μεταδίδουν τη γνώση με την έρευνα και τη διδασκαλία, να προετοιμάζουν τους φοιτητές για την εφαρμογή της (sic) στο επαγγελματικό πεδίο»! Αλλά τι σημαίνει «εφαρμόζεται η γνώση;» Ή τα Α.Ε.Ι. οφείλουν «να προωθούν τη διάχυση της γνώσης (sic), την αξιοποίηση  των αποτελεσμάτων της έρευνας και την καινοτομία με προσήλωση στις αρχές της επιστημονικής δεοντολογίας, της βιώσιμης (sic) ανάπτυξης...» (!) Τα πανεπιστήμια «δίνουν ιδιαίτερη έμφαση στην υψηλή και ολοκληρωμένη (sic) εκπαίδευση σύμφωνα με τις απαιτήσεις της επιστήμης, της τεχνολογίας και των τεχνών»...

 

Τι δηλώνει αυτή η φράση; Τίποτα. Και η αποστολή των Τ.Ε.Ι.; «Στο πλαίσιο αυτό (!) τα Τ.Ε.Ι. συνδυάζουν την ανάπτυξη του κατάλληλου θεωρητικού υποβάθρου σπουδών (sic) με υψηλού επιπέδου εργαστηριακή και πρακτική άσκηση...». Μετά ακολουθεί ο μακρύς κατάλογος των τετριμμένων, «ελευθερία έρευνας», «δεοντολογία», «ποιότητα», «διαφάνεια», «αμεροληψία», «αξιοκρατία» και «ίσης μεταχείρισης μεταξύ των φύλων»!

 

Εδώ τελειώνει η αποστολή των Α.Ε.Ι. και αρχίζουν τα σοβαρά. Αρθρο 16,9: «Οι καθηγητές που χρησιμοποιούν τον καθηγητικό τους τίτλο υποχρεούνται σε ακριβή και πλήρη χρησιμοποίησή του (!). Η ανακριβής ή μη πλήρης χρήση του αποτελεί πειθαρχικό παράπτωμα». Οχι, παίζουμε... Στο άρθρο 19.3. β δηλώνεται απεριφράστως ότι «τα τακτικά και αναπληρωματικά μέλη της επιτροπής ορίζονται και δημοσιοποιούνται μαζί με τα βιογραφικά τους σημειώματα...» ενώ στο Αρθρο 23,5 οι καθηγητές που επιθυμούν να υπηρετήσουν «ως μερικής απασχόλησης» (sic), υποβάλλουν αίτηση «στην οποία δηλώνουν την παράλληλη απασχόληση που επιθυμούν να ασκήσουν»...

 

Δεν χρειάζεται να δώσουμε άλλα παραδείγματα του λόγου και της λογικής αυτού του νόμου. Και προφανώς δεν πιστεύουμε πως αν ο νόμος διορθωθεί γλωσσικά και εκφραστικά θα γίνει καλύτερος. Ομως ο τρόπος με τον οποίο συντάχθηκε προδίδει τη σοβαρότητά του... Να σημειώσουμε πάντως πως η λέξη «τέχνες» αναφέρεται μία φορά και αυτή σε λάθος μέρος. Οι λέξεις «πολιτισμός» και «γράμματα» δεν υπάρχουν ή δεν μπόρεσα να τις εντοπίσω. Ούτε συνάντησα κάποια λέξη ή κάποια έννοια που να συνδέει τα πανεπιστήμια με τη γλώσσα, την καλλιέργεια των τεχνών, την κουλτούρα γενικότερα. Όμως οι συντάκτες ορίζουν πως για να εκλεγεί πρύτανης κάποιος αλλοδαπός, χρειάζεται, πέρα από την ιθαγένεια, και «άριστη γνώση της ελληνικής γλώσσας». Του συνιστούμε να μη διαβάσει τον νόμο.

 

Τις προάλλες η υπουργός Παιδείας είπε, με το γνωστό διδακτικό ύφος της, πως είναι ύβρις να ζητούν κάποιοι να μην εφαρμοσθεί ένας νόμος που ψηφίστηκε από τα τέσσερα πέμπτα της Βουλής. Συμφωνούμε. Προσθέτουμε όμως με πάσα ταπεινότητα πως αποτελεί ύβρι επίσης για την εκπαιδευτική μας παράδοση, τη λογοτεχνία μας και τον πολιτισμό
μας να συντάσσεται ένας νόμος για την Παιδεία σε αυτή τη γλώσσα.

 

Ο κ. Γιώργης Γιατρομανωλάκης είναι καθηγητής Κλασικής Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Aθηνών και συγγραφέας.




 
ΚΑΝΕ ΤΟ ΣΧΟΛΙΟ ΣΟΥ!
Ονοματεπώνυμο:
Email:
Ιστοσελίδα:
Σχόλιο:
Κωδικός [όπως εμφανίζεται - Νέα εικόνα]:
Επιλογή για νέα εικόνα
 



Οδηγός για τους πρωτοετείς φοιτητές του Πανεπιστημίου Aθηνών

Έντυπη μορφή - PDF FORMAT


Το σκίτσο του φύλλου 197
Γίνε Εθελοντής!