| ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ | ΣΥΝΔΕΣΜΟΙ | ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ |




H κλοπή της πόλης

Δημοσίευση: 07-07-2011 - Στήλη: ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ - Φύλλο:177




Άρθρο του φοιτητή του Tμήματος Eπικοινωνίας και M.M.E.
του Πανεπιστημίου Aθηνών
Γ. Διάκου

 

Πριν από λίγο καιρό, χρειάστηκε να διανύσω την απόσταση από την αρχή της Πειραιώς στην Ομόνοια, μέχρι την πλατεία Κουμουνδούρου, με τα πόδια. Ήδη όταν πλησίασα τη Σωκράτους, ένιωθα ότι άφηνα πίσω μου τον δικό μας, ασφαλή κόσμο και έμπαινα σε μια γκρίζα ζώνη. Πήρα βαθιά ανάσα και άρχισα να τρέχω. Θυμάμαι μόνο τα απορημένα πρόσωπα κάποιων μεταναστών με τουρμπάνια στο κεφάλι, όταν τους προσπερνούσα αστραπιαία. Έφτασα λίγα λεπτά αργότερα στην Κουμουνδούρου λαχανιασμένος. Κι ύστερα προσπάθησα να καταλάβω γιατί έτρεξα. Αλλά ήταν κάτι παραπάνω από προφανές. Στο μυαλό μου στριφογύρισαν οι εικόνες από τις ειδήσεις, τα ουρλιαχτά των αγανακτισμένων κατοίκων του κέντρου, οι δολοφονίες, το αίμα και η βία. Κι από τότε, είναι αλήθεια ότι συχνά διασχίζω τρέχοντας αυτές τις περιοχές, θέλω να προσπεράσω τον χώρο και τον χρόνο τους για να μη γίνω ένα ακόμα θύμα τους… Ποιος μπορεί πλέον να μιλήσει για περιπλάνηση στο κέντρο;


Κατά γενική ομολογία, η Αθήνα βιώνει μια μακρόχρονη και πολύμορφη ανθρωπιστική κρίση. Σε μια σχετικά μικρή έκταση στον αστικό ιστό, όπως είναι αυτή του ιστορικού κέντρου και των γύρω συνοικιών, έχει δημιουργηθεί εδώ και αρκετά χρόνια ένα σημείο «μηδέν». Μια ζώνη στην οποία συνυπάρχουν οι εναπομείναντες κάτοικοι, χιλιάδες μετανάστες «χωρίς χαρτιά», άνθρωποι εξαρτημένοι από ουσίες, έμποροι ναρκωτικών, κυκλώματα καταναγκαστικής πορνείας. Και όλοι αυτοί σε ένα δύσμορφο και δύσοσμο φόντο: τόνοι από τσιμέντο, σκουπίδια, βρομιά, ελάχιστοι έως ανύπαρκτοι κοινόχρηστοι χώροι πρασίνου, ατμοσφαιρική ρύπανση. Επομένως, η πρώτη και μόνιμη συνέπεια αυτού του εκρηκτικού μείγματος είναι η εγκληματικότητα, με τον θύτη και το θύμα να εναλλάσσονται στην εθνικότητα και το χρώμα.


Μέσα σε ένα περιβάλλον οικονομικής κρίσης και διαφαινόμενης αδυναμίας των πολιτικών αρχών να δώσουν λύσεις, η επώδυνη καθημερινότητα οδήγησε τους κατοίκους των περιοχών του κέντρου να οργανώσουν τις δικές τους απαντήσεις. Και τότε, επαναλήφθηκε κάτι που έχουμε δει πολλές φορές στην ιστορία: η λογική του εύκολου αντιπάλου, η αντίληψη που συναντά τον εχθρό στον ξένο, στον μιασματικό, στον «άγριο» που έρχεται να καταλάβει τον δικό σου κόσμο. Η αντίληψη που προσεγγίζει το πρόβλημα ως διαταραχή μιας προηγούμενης καθαρότητας και αναζητά την επαναφορά στην καθαρότητα αυτήν, με όρους αυτοδικίας. Οι λαϊκιστικές ρατσιστικές προσεγγίσεις, οι συνωμοσιολογικές αφηγήσεις, επικράτησαν στις κινητοποιήσεις των κατοίκων, μέσω και της παρουσίας φασιστικών οργανώσεων που έσπευσαν να εμεταλλευθούν το πρόβλημα για να επιβάλουν τις δικές τους βίαιες πρακτικές. Αξίζει να σημειωθεί, ότι η αδυναμία των δημοκρατικών και αριστερών δυνάμεων να αφουγκραστούν το πρόβλημα και να αναπτύξουν αδιαμεσολάβητες σχέσεις με τον πληττόμενο λαϊκό κόσμο των συνοικιών του κέντρου, άφησε το πεδίο ελεύθερο στις εθνικιστικές αντιλήψεις, οι οποίες είναι παραδοσιακά ιδιαίτερα ελκυστικές στα μικροαστικά στρώματα αυτών των περιοχών. Κάτοικοι του Αγίου Παντελεήμονα και της Κυψέλης, κυρίως μεγαλύτερης ηλικίας, που είδαν σε άλλες εποχές τη διαμονή σε αυτές τις γειτονιές να συνδέεται με το «ευ ζην» και την κοινωνική καταξίωση του «διαμερίσματος», αισθάνθηκαν το φρικτό αυτό συναίσθημα της προσωπικής και συλλογικής παρακμής, ώστε να αποδεχτούν ευκολότερα το εμπόριο προστασίας της Χρυσής Αυγής.


Ποιοι όμως είναι οι πραγματικοί υπαίτιοι του προβλήματος; Είναι τα μεγάλα επιχειρηματικά συμφέροντα, αυτά που αναζήτησαν ένα αναλώσιμο, φτηνό εργατικό δυναμικό στα σώματα των παράνομων μεταναστών και συνέβαλαν στη μετατροπή της πόλης σε αποθήκη ανθρώπινων ψυχών. Οι ίδιοι επιχειρηματίες είναι που, στη συνέχεια, θα σπεύσουν να επωφεληθούν από την υποβάθμιση των περιοχών του κέντρου, θησαυρίζοντας από τη μετατροπή τους σε γειτονιές διασκέδασης (π.χ. Γκάζι). Είναι, ακόμα, τα οργανωμένα δίκτυα συμφερόντων (έμποροι ναρκωτικών, μαστροπεία), ελεγχόμενα από ντόπιους και ξένους, συχνά διατηρώντας σχέση με τις επίσημες κρατικές δομές, που παίζουν στο κέντρο ένα παιχνίδι ανταγωνισμού. Είναι βέβαια, η απουσία δημοτικών αλλά και κεντρικών πολιτικών που θα εξασφάλιζαν μια ζωή πιο βιώσιμη σε αυτές τις περιοχές και θα προσπαθούσαν να διαχειριστούν το πρόβλημα με κοινωνικές και όχι κατασταλτικές πολιτικές. Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός ότι, σε μεγάλο βαθμό, ευθύνεται και το υπάρχον ευρωπαϊκό καθεστώς (Δουβλίνο 2) που εγκλωβίζει στη χώρα μας και κατ’ επέκταση στην πρωτεύουσα, τα μεταναστευτικά ρεύματα από την Ασία και την Αφρική.


Στις μέρες μας, που η κρίση βαθαίνει και η κεντρική πολιτική συγκυρία μοιάζει να βρίσκεται σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης, το κέντρο της Αθήνας γίνεται το θέατρο της κοινωνικής σύγκρουσης, βίας κοινωνικής και πολιτικής. Η Αθήνα για πολλοστή φορά στην ιστορία της γίνεται το πεδίο ενός κοινωνικού πολέμου, μόνο που αυτή τη φορά οι αλληλοσυγκρουόμενες ομάδες έχουν κάθε φυλετική προέλευση και δεν συγκρούονται πάνω σε κοινωνικοπολιτικά αιτήματα, ή τουλάχιστον μόνο πάνω σε αυτά. Αυτό που κάνει τα τελευταία γεγονότα στο κέντρο της Αθήνας πιο περίπλοκα αλλά συνάμα και πιο τρομακτικά, είναι ακριβώς η πρωτογενής φύση της σύγκρουσης: άτομα, ομάδες, αναζητούν στη φυσική βία την απλή, καθημερινή τους υλική ύπαρξη, την αναπαραγωγή των όρων διαβίωσής τους. Ακολουθώντας τις θέσεις των Deleuze/Guattari, θα μπορούσαμε να αναγνωρίσουμε στο κέντρο της Αθήνας μια αστική νομαδολογία, μια αλληλεπίδραση ομάδων χωρίς εδαφικό προσδιορισμό (η πατρίδα τους είναι αλλού) που κινούνται ανάλογα με τις ανάγκες και τις επιθυμίες τους, με κεντρικό σκοπό τον έλεγχο του αστικού εδάφους. Οι οργανωμένες κρατικές δομές, όπως η αστυνομία, είτε απλά παρατηρούν τα τεκταινόμενα είτε υποδαυλίζουν τον πόλεμο, καταστέλλοντας τους καταπιεζόμενους ή αφήνοντας ανεξέλεγκτα τα δίκτυα συμφερόντων που αναπαράγουν την εγκληματικότητα. Αν μπορούσαμε με μια πρόταση να αποδώσουμε την κατάσταση που επικρατεί στο κέντρο της Αθήνας, θα λέγαμε ότι είναι η πιο βάρβαρη αποτύπωση της συσσωρευμένης εκμετάλλευσης ανθρώπου από άνθρωπο. Στόχος του συστήματος εξουσίας, που γίνεται ακόμα πιο επίκαιρος σε καιρό κρίσης, είναι η κλοπή της πόλης, η πλήρης αποικιοποίηση του δημόσιου χώρου.

" Στις μέρες μας, που η κρίση βαθαίνει
και η κεντρική πολιτική συγκυρία
μοιάζει να βρίσκεται σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης,
το κέντρο της Αθήνας γίνεται το θέατρο
της κοινωνικής σύγκρουσης,
βίας κοινωνικής και πολιτικής "


Επομένως, πέρα από τις πολιτικές πρωτοβουλίες που πρέπει να αναληφθούν σε τοπικό και κεντρικό επίπεδο για την αντιμετώπιση της κρίσης της Αθήνας, οι αλλαγές μάλλον θα προωθηθούν από τα κάτω. Θα πρέπει οι ίδιοι οι κάτοικοί της, αλλά και αυτοί που διατρέχουν την «επιφάνειά» της, να κινητοποιηθούμε προσωπικά και συλλογικά για την επανάκτηση του δημόσιου χώρου. Χρησιμοποιώντας ως εργαλείο την περιπλάνηση, να ανακαλύψουμε την πόλη, να κατανοήσουμε την ιστορική της ενέργεια. Κι έπειτα να ασχοληθούμε με την πολιτική της δυναμική, την πόλιν, ξεκινώντας από την αυτοοργάνωση και τη συναπόφαση στις γειτονιές. Η πόλη είναι ένα από τα δικαιώματα που στερούμαστε σε αυτή τη σκληρή πραγματικότητα. Η αμεσοδημοκρατική, αδιαμεσολάβητη συλλογική κινητοποίηση είναι ο δρόμος για να διεκδικήσουμε το δικαίωμα σε ένα δημόσιο χώρο ανθρώπινο, πράσινο, βιώσιμο. Εντοπίζοντας τα πραγματικά κοινωνικά και πολιτικά αίτια του προβλήματος, στόχος πρέπει να είναι μια συνεργατική και αλληλέγγυα συμβίωση ανάμεσα στις διαφορετικές φυλές και τους πολιτισμούς που συγκροτούν το ανθρώπινο δυναμικό της πόλης. Στόχος που περνά μέσα από την απελευθέρωση αυτού του δυναμικού από το στενό, «αόρατο» και παράνομο καθεστώς του ιστορικού κέντρου.


Τα όσα συμβαίνουν το τελευταίο διάστημα στην πλατεία Συντάγματος, φαίνεται να σκιαγραφούν ένα εγχείρημα επανάκτησης της πόλης.



Αυτό το άρθρο έχει 1 δημοσιευμένo σχόλιo:
Από: Πηνελόπη Δεληπέτρου
Ημερομηνία: 12-10-2011 11:30:55
Email: pindel@biol.uoa.gr
Webpage: -
Σχόλιο: Σχετικά με την πρόταση:"Μια ζώνη στην οποία συνυπάρχουν οι εναπομείναντες κάτοικοι, χιλιάδες μετανάστες «χωρίς χαρτιά», άνθρωποι εξαρτημένοι από ουσίες, έμποροι ναρκωτικών, κυκλώματα καταναγκαστικής πορνείας" 1. Στη ζώνη αυτή επίσης κατοικούν ή/και εργάζονται μετανάστες με χαρτιά 2. Στη ζώνη αυτή εργάζονται πολλοί Έλληνες 3. Οι μετανάστες χωρίς χαρτιά μπορεί να εργάζονται ή/και να μην είναι εγκληματίες 4. Στους χρήστες και εμπόρους ναρκωτικών συμπεριλαμβάνονται και πολλοί Έλληνες 5. Στα κυκλώματα πορνείας συμπεριλαμβάνονται και πολλοί Έλληνες (σε διοικητικές θέσεις)

 
ΚΑΝΕ ΤΟ ΣΧΟΛΙΟ ΣΟΥ!
Ονοματεπώνυμο:
Email:
Ιστοσελίδα:
Σχόλιο:
Κωδικός [όπως εμφανίζεται - Νέα εικόνα]:
Επιλογή για νέα εικόνα
 



Οδηγός για τους πρωτοετείς φοιτητές του Πανεπιστημίου Aθηνών

Έντυπη μορφή - PDF FORMAT


Το σκίτσο του φύλλου 197
Γίνε Εθελοντής!