| ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ | ΣΥΝΔΕΣΜΟΙ | ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ |




Ένας εκδότης γράφει το οδοιπορικό του

Της Στέλλας Πριοβόλου

Δημοσίευση: 30-04-2013 - Στήλη: ΔΙΑΒΑΖΟΝΤΑΣ - Φύλλο:195




Το παραδοσιακό βιβλιοπωλείο πλήττεται το τελευταίο διάστημα στις περισσότερες χώρες του κόσμου, γιατί το βιβλίο θεωρείται πια ασύμφορο, αφού μπορεί να αντικατασταθεί από την ηλεκτρονική ανάγνωση. Τόσο απλά, τόσο αψυχολόγητα, χωρίς να λαμβάνεται διόλου υπόψη ότι ο χώρος του βιβλίου είναι αυτός που δημιουργεί ατμόσφαιρα και προκαλεί τη διάθεση για αναζήτηση της ανάγνωσης.

Από τα πρώτα χρόνια της πανεπιστημιακής μου σταδιοδρομίας γνώρισα έναν τέτοιο χώρο, το βιβλιοπωλείο του Δημήτρη Παπαδήμα στην οδό Ιπποκράτους 8, που φιλοξενούσε με μοναδική θαλπωρή τους νέους επιστήμονες και ιδιαίτερα εμάς της Φιλοσοφικής Σχολής που αναζητούσαμε τις μικρές νέες σπίθες της επιστήμης και είχαμε τότε τα γραφεία μας στον αριθμό 33 του ίδιου δρόμου.

Και έμελλε ως επίκουρη καθηγήτρια να εκδώσω κοντά του το βιβλίο μου Carmina Burana με την πρώτη ελληνική μετάφραση των μεσαιωνικών αυτών ποιημάτων της Άνοιξης και του Έρωτα,τα οποία τότε ήταν γνωστά στην Ελλάδα μόνον από την μουσική τους.

Βιβλιολάτρης, ο Δημήτρης Παπαδήμας, αφιέρωσε τη ζωή του στην τέχνη του βιβλίου και έθρεψε πνευματικά γενιές ολόκληρες με τις περισπούδαστες εκδόσεις και τις μεταφράσεις έργων σημαντικών. «Το οδοιπορικό ενός εκδότη» είναι ο τίτλος ενός καλαίσθητου βιβλίου με πολλές αναμνηστικές φωτογραφίες που πρόσφατα παρουσίασε στο ελληνικό κοινό ο ίδιος ο εκδότης, και σε κάποιο σημείο του γράφει χαρακτηριστικά: « …πάνω από όλα όμως αγάπησα το βιβλίο και, μπορώ να πω, αφοσιώθηκα σε αυτό».

Ο Δ.Παπαδήμας αγωνίστηκε από μαθητής ακόμη για επιβίωση και μόρφωση αλλά και για αντίσταση ενάντια στους κατακτητές. Η ζωή του κύλησε από το πρώτο μισό του 20ού αιώνα μέχρι σήμερα σε μια πολυσήμαντη αλλά και ταραχώδη για την πατρίδα του περίοδο: Μικρασιατική καταστροφή, προσφυγιά, εθνικός διχασμός, δεύτερος παγκόσμιος πόλεμος, ελληνοϊταλικός πόλεμος, γερμανική κατοχή, εθνική αντίσταση, Μακρόνησος, εμφύλιος, δικτατορία των συνταγματαρχών, αποκατάσταση της Δημοκρατίας και, και….

Όπως ο ίδιος εξομολογείται, η πατριωτική του στάση απέναντι στη νέα τάξη πραγμάτων, που εμπεδώθηκε μετά την ήττα των αντιστασιακών δυνάμεων με την επέμβαση των ξένων, ανταμείφθηκε με φυλάκιση, εξορίες και εμπαιγμό από τους συνεργάτες των Γερμανών.

Από το 1952 αφοσιώθηκε στην υπηρεσία του βιβλίου. Κατά τη διάρκεια της δικτατορίας αγωνίστηκε ως γραμματέας του συνδικαλιστικού οργάνου του κλάδου εκδοτών-βιβλιοπωλών με επανειλημμένες παραστάσεις στους δικτάτορες προκειμένου να μην κλείσουν τα βιβλιοπωλεία. Χαρακτηριστικό είναι το επεισόδιο που ο Δ. Παπαδήμας διηγείται με πρωταγωνιστή τον Στυλιανό Παττακό. Επιτροπή από τον ίδιο και τους τότε εκδότες Νίκο Σάκκουλα και Μιχάλη Γρηγόρη επισκέφθηκε δύο φορές τον Αντιπρόεδρο της Κυβέρνησης Σ. Παττακό, ο οποίος τους παρότρυνε να αλλάξουν επάγγελμα. Σε κάποια στιγμή της συνάντησης ο Ν. Σάκκουλας ρώτησε: «Κύριε Αντιπρόεδρε, τι επάγγελμα να κάνω εγώ, τώρα που είμαι 60 ετών;» και τότε ο Παττακός απάντησε: «όπως οι μαουνιέρηδες άλλαξαν επάγγελμα όταν τα πλοία έφθασαν στις αποβάθρες»!

Ιδιαίτερα σημαντική είναι η συνεργασία που επέτυχε ο Δ. Παπαδήμας με τον ιστορικό εκδοτικό οίκο “Teubner” της Λειψίας από το 1976, όταν εξασφάλισε τα δικαιώματα για την αναπαραγωγή-ανατύπωση των κλασικών κειμένων της αρχαίας ελληνικής και λατινικής γραμματείας, τα οποία ήταν δυσεύρετα στην αγορά και πολύ ακριβά για τους φοιτητές, τους φιλολόγους και τους βιβλιόφιλους.

Το οδοιπορικό του Δ. Παπαδήμα είναι αφιερωμένο στους οικείους του, που και αυτοί αγωνίστηκαν από διάφορα μετερίζια, αλλά και σε εκείνους τους συναδέλφους του εκδότες που πρόσφεραν στην πνευματική καλλιέργεια του ελληνικού λαού.

Πιστεύω ότι ο συγγραφέας του οδοιπορικού πρέπει να αισθάνεται δικαιωμένος και υπερήφανος για το έργο του. Δεν μένει παρά να του ευχηθούμε όσοι τον γνωρίζουμε να απολαμβάνει υγιής τους καρπούς των αγώνων του για χίλια χρόνια, γιατί…στα εκατό βρίσκεται ήδη αρκετά κοντά!

*Η Καθηγήτρια Στέλλα Πριόβολου είναι Διευθύντρια του Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών του Τμήματος Ιταλικής Γλώσσας και Φιλολογίας, τ. Ειδική Γραμματέας του Υπουργείου Παιδείας.




 
ΚΑΝΕ ΤΟ ΣΧΟΛΙΟ ΣΟΥ!
Ονοματεπώνυμο:
Email:
Ιστοσελίδα:
Σχόλιο:
Κωδικός [όπως εμφανίζεται - Νέα εικόνα]:
Επιλογή για νέα εικόνα
 



Οδηγός για τους πρωτοετείς φοιτητές του Πανεπιστημίου Aθηνών

Έντυπη μορφή - PDF FORMAT


Το σκίτσο του φύλλου 197
Γίνε Εθελοντής!